نگاه دانلود :

تبلیغات

سفارش تبلیغات

❉❈❉❈ صنایع دستی شهرهای ایران ❉❈❉❈

شروع موضوع توسط ☂Baran ‏23/1/14 در انجمن صنایع دستی

  1. ~●Monster●~

    ~●Monster●~ کاربر حرفه ای عضو انجمن

    3,479
    25,448
    امتیاز:
    856
    تاریخ عضویت:
    ‏9/11/17
    جنسیت:
    زن
    محل سکونت:
    ●آرامگاه تاریکی●
    نازک کاری
    شهر سنندج‌، مرکز تولید صنایع‌ چوبی‌ مانند نازک‌کاری‌، معرق‌ و منبت‌کاری‌ است‌ و مردمان‌ آن‌ از حدود ۱۰۰سال‌ پیش‌ به‌ خلق‌ آثار هنری‌ در این‌ زمینه اشتغال‌ دارند.

    در حال‌ حاضر انواع‌ تولیدات‌ نازک‌کاری‌ و کارگاه‌های‌ صنایع‌ چوبی‌ و سنتی‌ به‌ دو گروه‌ عمده‌ تقسیم‌ می‌شوند:

    تولیدات‌ صرفاً تزیینی‌ و تولیدات‌ کاربردی.
    نازک کاری چوب
    ساخت فرآورده های چوبی و نازک کاری در سنندج سابقه طولانی دارد و محصولات چوبی این شهر از قدیم الایام خواستاران فراوانی داشته، به ویژه تخته شطرنج های سنندج از مرغوبیت خاصی برخوردار است و در کارگاه های نازک کاری علاوه بر تهیه تخته شطرنج محصولهای دیگری از قبیل قوطی سیگار و شیرینی خوری و کیف زنانه و جعبه و لوازم آرایش و سینی و بشقاب و غیره تولید می شود.
    امروز کارگاه های خراطی کردستان بیشتر به تهیه قلیان، پیپ، چپق، عصا، چوب دستی و چوب سیگاری می پردازند.

    گیوه کشی
    گیوه‌ یا «کلاش‌» پای‌افزاری‌ راحت، مقاوم‌ و ارزان‌ است‌ که‌ در جوامع‌ کوچ‌نشین‌، روستایی‌ و شهرنشین‌ مورد استفاده‌ قرار می‌گیرد. سادگی‌ ابزار کار و در دسترس‌ بودن‌ مواد اولیه‌ برای‌ تولید آن‌ و همچنین‌ وجود نیروی کار در دسترس‌، موجب‌ رواج‌ پیشه‌ گیوه‌کشی‌ در کردستان‌ به‌ ویژه‌ در ناحیه‌ اورامانات‌ شده‌ است‌. مراکز عمده‌ تولید گیوه‌ در کردستان، آبادی‌ اورامانات‌ و هجیج‌ است‌ و در قصبه‌ نودشه‌، گیوه‌کشی‌ از مشاغل‌ عمده‌ مردمان‌ محسوب‌ می‌شود.

    کاشی کاری
    صنعت کاشی کاری نیز در کردستان رونق بسیاری دارد و این صنعت از قرن سیزدهم هجری قمری به بعد رو به پیشرفت گذاشت و داخل مسجد “دارالاحسان” و مسجد “دارالامان” و خانه های قدیمی سنندج از کاشی های معرق پوشیده است و هنر ساختن کاشیهای معرق در زمان ” امان الله خان اول اردلان ” اوج گرفت و صنعت کاشی سازی در این زمان رو به تکامل گذاشت.

    منبت کاری
    منبت کاری چوب در کردستان از قدیم رواج داشته و درهای چوبی در کردستان و برخی از روستاهای آن که به جای مانده متعلق به دوران صفوی بوده که دارای کنده کاریهای دقیق و به صورت گل و کتیبه های گوناگون است.
    منبت کاریهایی که بر در امامزاده ها و مشایخ انجام شده بسیار با ارزش است و امروز هم منبت کاران کرد در کردستان به کار خود ادامه می دهند و منبت کاری رواج کامل دارد.
    اکنون در سنندج معروفترین و زبردست ترین منبت کاران در کارگاه های خود همراه با سبکهای جدید، که در آن ابداع و ابتکار خود را محفوظ داشته اند، مشغول به کارند.

    قواره بری
    از دیگر تزیینات‌ کاربردی‌ در بناهای‌ قدیمی‌ سنندج، پنجره‌های‌ چوبی‌ با شیشه‌های‌ رنگی‌ است‌. جریان‌ رنگ‌ و نور در لابه‌لای‌ گره‌ها و چفت‌ و بست‌ پیچان‌ نوارهای‌ چوبی‌، فضایی‌ رویایی‌ و خیال‌انگیز در اتاق‌های‌ این‌ ساختمان‌ها به‌ وجود می‌آورد. قدمت‌ اروسی‌سازی‌ در سنندج‌ تقریباً به‌ ۳۵۰ سال‌ پیش‌ می‌رسد و نمونه‌های‌ موجود بر مهارت‌ کم‌نظیر استادکاران‌ سنندجی‌ در این‌ هنر، مهر تأیید می‌گذارد.

    بازدید کننده گرامی ، به جهت مشاهده لینک می بایست ، عضو نگاه دانلود باشید و یا به حساب کاربری خود وارد شوید

    مسگری : مسگری که یکی از شعبات فلزکاری است بنابرحدس باستان شناسان در حدود سه تا پنج هزار سال سابقه دارد . در واقع می توان گفت که اولین اشیای فلزی ساخته شده به دست بشر مصنوعات مسی چکش کاری شده و کوچکی بوده که به نیمه اول هزاره چهارم پیش از تاریخ تعلق دارد . در آخرین قرون دوران نوسنگی ، انسانی که موفق به تهیه ابزار مورد نیاز خود از سنگ شده بود ، حسب اتفاق به عنصری برخورد که نه تنها هنگام ضربه خوردن نمی شکست بلکه قابلیت ذوب ، چکش خواری و تغییر فرم را نیز داشت .

    بازدید کننده گرامی ، به جهت مشاهده لینک می بایست ، عضو نگاه دانلود باشید و یا به حساب کاربری خود وارد شوید

    قالیبافی : کرمان از مراکز مهم قالیبافی ایران به شمار می آید . این شهر در آغاز قرن بیستم میلادی یکی از معروفترین مراکز قالیبافی جهان به شمار می آمده است ، چنان که در آستانه جنگ جهانی اول تعداد دارهای قالی در این استان به بیش از پنج هزار می رسید . طرح و رنگ در قالی کرمان اهمیت بسیار دارد ، طرحهای معروف قالی کرمان عبارت است از : شاه عباسی ، افشان ، ترنجی ، خوشه ، برگ فرنگی ، درختی ، شکارگاه و قاب قرآنی .

    بازدید کننده گرامی ، به جهت مشاهده لینک می بایست ، عضو نگاه دانلود باشید و یا به حساب کاربری خود وارد شوید

    شال بافی : شال بافی یکی از رشته های قدیمی و اصیل صنایع دستی در “هوتک” کرمان است . معمولاً خانگی است و کارگاه در خانه قرار دارد .

    عریض دوزی : عریض پارچه دستباف پشمی و نسبتاً ضخیم است که برروی آن زنان پته دوز ، پته دوزی انجام می دهند . در گذشته از عریض استفاده های دیگری نظیر کت و پالتو می شد ولی امروزه مصرف عریض بسیار کم شده و حتی در پته دوزی نیز محدود شده است .

    بازدید کننده گرامی ، به جهت مشاهده لینک می بایست ، عضو نگاه دانلود باشید و یا به حساب کاربری خود وارد شوید

    حصیر بافی : روش کار بدین ترتیب است که پس از جدا کردن شاخه های درخت مورد نظر و خشک کردن آنها به وسیله اصل اولیه بافت یعنی درگیر شدن تار و پود.

    گلیم بافی : تولید گلیم در جوامع عشایری و روستایی تقریباً حالت حرفه ای غیر دایم و فصلی دارد و بافندگان آنکه اکثر زنان و دختران خانه دار هستند . تولید گلیم لااقل ۷۰۰۰ سال دارد .

    ترمه بافی : از دیگر صنایع دستی رایج در استان کرمان ، باید از ترمه بافی ذکر نام کرد که البته تولید آن حد ناچیزی بوده و تنها به چند صنعتگر هنرمند محدود می شود .

    قلم‌زنی : قلم‌زنی نیز هنری است که در آن توسط نوک ظریف قلم فولاد و ضربات ماهرانه چکش‌های سبک بر روی سطح فلز نقش‌آفرینی می‌شود . به گفته اساتید این رشته هنر قلم‌زنی در ابتدا مخصوص کرمان بود و به صورت خطوط ساده و یا خطوط موج دار دور ظرف گرد مانند بشقاب و کاسه به کار می‌رفت اما این هنر بعد از وارد شدن به اصفهان که طرحهای متنوع را رونق بخشیدند ، به اوج خود رسید.

    معرق چوب : “معرق چوب”: معرق در لغت به هر چیز رگه‌دار گفته می‌شود . این هنر ابتدا برای تزیین سطح میز ، بوفه ، درها و تکیه‌گاه صندلی به کار می‌رفت اما امروزه در تابلوها و موارد بسیار دیگری کاربرد زینتی دارد .

    چاقوسازی : “چاقوسازی” هنر چاقوسازی به طریقه نسل به نسل از پدران به فرزندان به میراث مانده و همچنان در این شهر و با همان کیفیت گذشته رونق دارد . چاقو انواع مختلفی دارد از جمله شکاری ، قلمه‌زنی ، تزیینی و دسته شاخی که نامگذاری این چاقوها بر اساس تیغه و نوع استفاده آنها می‌باشد .

    [​IMG]
    جاجیم‌بافی:جاجیم‌بافی از دیرباز در بین خانواده‌های روستایی و عشایر استان کرمانشاه رواج داشته است. جاجیم به عنوان بالاپوش گرم مورد استفاده قرار می‌گیرد. حتی در برخی از خانواده‌های روستایی، جاجیم را به عنوان چشم روشنی و جهیزیه به نوعروسان هدیه می‌دهند و آن را به عنوان یادگاری ارزنده، سال‌ها در نزد خود نگه می‌دارند.مواد اولیه جاجیم، پشم است و بافت آن شبیه گلیم است، با این تفاوت که جاجیم در چهار تخته بافته می‌شود و سپس به هم متصل و دوخته می‌شود. در مناطق اورامان و ثلاث، زنان جاجیم‌هایی را با نقوش متنوع و جنس مرغوب می‌بافند که در نوع خود کم نظیر است.

    [​IMG]
    گلیم‌بافی:گلیم‌بافی از صنایع دستی خانگی است و در بیش‌تر نقاط استان کرمانشاه رواج دارد. از جمله معروف‌ترین مناطق گلیم‌بافی در این استان شهرستان هرسین است و گلیم‌های آن از شهرتی خاص برخوردار است. وجود مراتع مساعد جهت پرورش دام‌ که تأمین کننده الیاف لازم برای بافت گلیم است، خود دلیلی بر رواج گلیم‌بافی در این منطقه است.نقش‌های چشمه نظامی و نقوش ترکیبی درخت و لانه گنجشک و نیز نقش‌های مرغابی، مار، عروسک، قیچی، خطوط افقی و عمودی، نقش قرقره راه راه، پنجه گربه، قاچ خربزه، گل مشرفی، گل ترمه و سوزنی از جمله نقوشی هستند که در گلیم‌های این استان به ویژه در منطقه هرسین دیده می‌شوند. همچنین در بافت زمینه گلیم‌های هرسین، نشانه‌های بسیاری از آمیـ*ـزش تمدن و فرهنگ‌های مختلف به چشم می‌خورد.

    [​IMG]
    موج‌بافی:موج ـ یا در اصطلاح محلی رختخواب‌پیچ و مفرش ـ از پشم خالص بافته می‌شود و تولید آن بیش‌تر به منظور رفع نیازهای شخصی و یا سفارش دهندگان آشنا است. موج‌بافی یکی از هنرهای خانگی است و در منطقه اورامانات رواج دارد. موج‌های رنگین کمان در مناطق اورامانات و جوانرود از شهرتی خاص برخوردار است. در جوانرود این صنعت شکل کارگاهی دارد. در کارگاه‌های این منطقه، جولاها در پشت دستگاه‌ها به کار موج بافی مشغولند. امروزه نیز از موج به عنوان پتو یا روانداز و یا رویه کرسی، زیرانداز ، پرده و حتی به جای بقچه‌های بزرگ استفاده می‌کنند. مهم‌ترین طرح‌های موج عبارت است از کشکولی، چهارخانه، سیاه و سفید، تخت قرمز، برمالی و شطرنجی.

    [​IMG]
    گیوه‌کشی:گیوه را در اصطلاح محلی کلاش می‌گویند. در مناطق کوهستانی و گذرهای صعب‌العبور و سنگلاخی استان کرمانشاه، استفاده از گیوه به عنوان پاپوشی نرم، سبک، راحت و مقاوم رواج دارد. مراکز ساخت گیوه در این استان شهر‌های پاوه، هرسین و کرمانشاه است.گیوه از دو قسمت کفی و رویی تشکیل می‌شود. کفی معمولاً از لاستیک و چرم و رویی آن از نخ است. تا قبل از پیدایش صنعت لاستیک‌سازی، گیوه‌کش‌ها زیر کلاش‌ها را از پوست گاومیش تهیه می‌نمودند و رویه آن را از نخ یا ابریشم می‌بافتند و اکثر اعیان از آن استفاده می‌کردند. با پیدایش صنعت لاستیک برای کارگران و کشاورزان از لاستیک در زیر گیوه استفاده می شود.

    [​IMG]
    چیغ‌بافی: چیغ یا چیخ عبارت از حصیری به پهنای تقریبی یک‌صد و پنجاه سانتی‌متر است که روی آن نقش‌های متفاوتی به وسیله نخ‌های رنگارنگ پشمی ایجاد می‌شود. از چیغ برای حفاظت اطراف سیاه چادرها استفاده می‌شود و گاهی نیز آن را برای تقسیم فضای داخل چادرهای عشایری به کار می‌برند.
     
    آخرین ویرایش توسط یکی از مدیران: ‏4/5/18
    حدیث.م از این پست تشکر کرده است.
  2. ~●Monster●~

    ~●Monster●~ کاربر حرفه ای عضو انجمن

    3,479
    25,448
    امتیاز:
    856
    تاریخ عضویت:
    ‏9/11/17
    جنسیت:
    زن
    محل سکونت:
    ●آرامگاه تاریکی●
    [​IMG]
    قلم‌زنی: هنر قلم‌زنی در این استان روزگاری جلوه‌ای خاص داشت و قلم‌زنان بزرگی در این خطه مشغول فعالیت بودند. آخرین فرد از تبار قلم‌زنان حرفه‌ای شهر کرمانشاه استاد «علی اکبر عین‌القضایی» است که با تدریس قلم‌زنی به جوانان کرمانشاهی دست به احیاء این هنر زده است. قلم‌زنان هنرمند کرمانشاهی با الهام از آثار تاریخی دوره هخامنشی و ساسانی و طبیعت منطقه، در نهایت ظرافت و زیبایی، آثار هنری زیبایی را خلق کرده‌اند که خریدار جهانی هم دارد.

    [​IMG]
    ابزارهای فلزی: در حال حاضر در شهر کرند کارگاه‌هایی وجود دارد که کم و بیش به ساخت وسایل فلزی و ابزار کار فعالیت دارند. صنعت‌گران کرندی در تهیه ابزار و وسایل کار و شکار، چاقو، کارد، قندشکن، ابزار زین و یراق، قفل و کلید شهرت بسیار داشته و دارند.علاوه بر کرند در شهر کرمانشاه نیز چند کارگاه آهنگری وجود دارد که بیش‌تر آلات کشت و زرع را می‌سازند.

    قالی‌بافی:قالی‌بافی به صورت یک فعالیت جنبی با ارزش خود مصرفی و با نقوش بومی و محلی از سال‌ها پیش در میان روستاییان کرمانشاه رایج بوده است. نقش‌های محلی شناخته شده، نام روستاهای معینی را برخود دارد که از جمله می‌توان به نقش‌های حسین‌آباد، اکبرآبادی و کیونانی اشاره کرد. امروزه تقریباً در بیش‌تر روستاهای سنقر و در اغلب روستاهای صحنه، کنگاور، دینور و بیستون قالی‌بافی دایر است. در میان عشایر منطقه غربی کرمانشاه به ویژه ثلاث باباجانی اگرچه قالی‌بافی صنعت دستی اصلی نیست، ولی در کنار گلیم‌بافی و سایر دست‌بافت‌ها قالی هم بافته می‌شود. در فرهنگ قالی‌بافی کرمانشاه واژه گل به معنی نقش به کار بـرده می‌شود. چنانکه در گل اکبرآباد و گل ترنجی، منظور از گل نقشه گل قالی است. نقش‌های شناخته شده در قالی بافی این منطقه عبارتند از: دارگل، بازوبندی، سماوری، عبداللهی، اکبرآبادی، کیونانی و حسین‌آبادی. هر یک از این نقش‌ها، خود مجموعه‌ای از خرده نقش‌ها را در بر دارند.

    بافت قالی و قالیچه طی سالهای متمادی در میان عشایر کهگیلویه و بویر احمد تکامل یافته است. بویژه بافت قالیچه در میان ایل نشینان و روستاییان بیشتر تولید می شود و به دلیل سهولت حمل و نقل طرفداران بیشتری دارد. قالی و قالیچه جزو وسایل ضروری زندگی ایل نشینان و جزو اصلی جهیزیه دختران می باشد. اجزای تشکیل دهنده قالی عبارتند از: پود، تار، پرزیا خواب قالی. در این استان جنس تارها از پنبه یا مخلوط پشم و مو است و جنس پودها از پشم یا پنبه می باشد. اما جنس پرز از پشم است و گاهی از کامواهای رنگی ( اکریلیک ) نیز استفاده می شود. دستگاههای بافندگی قالی و قالیچه در غالب نقاط این استان ساده بوده و توسط خود بافندگان ساخته می شود و مثل سایر عشایر و ایالات ایران از نوع دار افقی است. برای بافت یک قالی ممکن است یک یا دو زن به اتفاق هم کار کنند.

    زنان بافنده استان کهگیلویه و بویر احمد با تلفیق ذوق و سلیقه خود و با بکار بردن نقوش و طرحهای عشایری قالیهایی می بافند که بسیار زیباست. این نقوش برگرفته از پیشینیان و نسل های قبلی است که به بافندگان امروزی انتقال یافته است و با نقوشی از طبیعت پیرامون خود و اشیاء خود و اشیاء مورد علاقه تولید کنندگان ترکیب و مزین شده است. تعدادی از این نقوش به دلیل مجاورت عشایر کهگیلویه و بویر احمد با عشایر قشقایی و بختیاری وارد بافته های این عشایر شده است. یکی از نقوش تزیینی و قدیمی قالی های استان کهگیلویه و بویر احمد نقش حوض نام دارد. این نقشه مختص زمینه و متن قالی است. نقش حوض با استفاده خطوط شکسته فضاهای هندسی متن قالی بوجود می آید و بیشتر اوقات با نقوش گل خرده ( نقوشی کوچک مانند گل پنج پر ، چنگ) اطراف حوض ها و فضاهای خالی پر می شود. حوض انواع مختلفی دارد نقش حوض ساده: بیشتر در قالبهای قدیمی ( تقریباً ۱۳۰ سال پیش) دیده می شود. این نقش از یک مربع ساده تشکیل شده و در پیرامون آن هیچ نوع گل خرده ای وجود ندارد و در وسط آن نقش چنگ را می توان دید.

    نقش حوض چند ضلعی: در این نوع نقش شکستگی خطوط بیشتر شده و اطراف و درون آن با خرده نقش پر شده است. در نمونه ای که تقریباً متعلق به ۹۰ سال پیش است، نقش حوض شش ضلعی که در پیرامون و درون با خرده نقش مزین شده است، دیده می شود.

    نقش حوض با نشان ساسانی: این نقش در قالی هایی که تقریباً قدیمی هستند، وجود دارد.
    چند حوض در وسط: نمونه هایی از قالی های متعلق به ۶۰ سال پیش به این طرف دیده شده است که نقش حوض های بزرگی در متن قالی و حوض های کوچکی پشت سر هم قرار گرفته اند.

    حوض در حوض: در این نقش تنوع شکستگی ها بیشتر شده و شکلی را پدید می آورند که به نقش حوض در حوض معروف است. این نمونه ها در ۴۰ سال اخیر بیشتر دیده می شوند.
    از دیگر نقوش رایج در استان کهگیلویه و بویر احمد نقش خشت می باشد. در این نوع نقش متن قالی به مربع های ۲۰ × ۲۰ سانتی متر تقسیم و درون هر مربع یک طرح مستقل از دیگری بافته می شود. پیرامون مربع ها با یک حاشیه ساده محاط شده است و درون خشت ها از شکل های ساده شده طبیعی و اشیای مورد علاقه بافندگان منقوش می گردد. سرو یکی از شکل های ساده شده طبیعی است که در میان خشت ها بافته می شود.

    صنوبر و سرو که در جنگل های سرسبز این خطه به صورت تکه درخت دیده می شوند برای هنرمند قالیباف یاد آور سرسبزی جنگل و نمادی از شادابی و خرمی است. اصولاً سرو در هنر ایرانی به عنوان درخت مقدس و مظهر بهار و سرسبزی و مردانگی است. استفاده از سرو در تمدن آشوری و ایلامی و پس از آن در هخامنشی دیده شده است. سروهای قالی های عشایر کهگیلویه و بویر احمد به شکل یک سرو ایستاده با شاخه های افقی است. این نوع سرو در حجاری های تخت جمشید نیز دیده می شود. نقوش حیوانات در قالی های کهگیلویه و بویر احمد نیز رایج است. حیواناتی از قبیل آهو، شیر، خرس، کبک که سمبل زیبایی، شجاعت محسوب می شوند. از نقوش حیوانات نقش شیر اهمیت ویژه ای دارد.

    د. در بعضی از قالی ها یک یا دو شیر بزرگ در وسط قالی و شیرهای کوچکی در اطراف شیر بزرگ قرار می گیرند که نشان دهنده شجاعت و عظمت شیر بزرگ در برابر دیگر شیرها است. شیرهای بافته شده قالی های این خطه دارای یال و کوپال هستند. نقش سماور که در کنار نقش گیاهی بافته می شود و در سرتاسر متن قالی با تغییراتی در رنگ بافته می شود از نقوش دیگر قالی های عشایر استان کهگیلویه و بویر احمد است. از نقوش بکار رفته در قالی های عشایر از دو نقش نعلبکی و کله اسبی می توان نام برد که بیشتر در بافته های عشایر همجوار با عشایر قشقایی دیده می شود. این نقش به موازات حاشیه قالی، بصورت دو ستون با سرستون اسبی شکل در دو طرف قالی قرار می گیرد و یادآور سرستون های تخت جمشید است. حاشیه قالی های بویر احمد بسیار ساده است و شامل نقوش سرو و زنگوله، پنجه خرسی، صنوبری، گلسرخی، کژدمی و پنجره ای می باشد. حاشیه های قالی های قدیمی دارای تنوع بیشتری است و از نقوش هندسی در آنها استفاده شده است.

    گبه کهگیلویه و بویر احمد، نوعی فرش با پرزهای بلند و چند پوده است که ابعاد آن حدود ۱۵۰ در۲۲۰ سانتی متر می باشد. جنس پرزگبه های قدیمی از پشم خود رنگ و جنس تار آن مخلوط پشم و مو و پود آن از پشم بود. گبه های رنگی که اخیراً در این استان بافته می شوند تار آنها گاهی از پنبه تهیه می شود . عشایر کهگیلویه و بویر احمد از گبه جهت فرش کردن چادرهایشان استفاده می کنند. در گذشته این محصول کمتر جهت فروش به بازار عرضه می شد و چون محصولی خود مصرفی بود و در بافت آن قید و بندهای رایج بازار را نداشتند، نقوش و رنگهای دلخواه و متناسب سلیقه خود را در بافت گبه بکار می بردند.

    امروزه بعضی گبه بافان این استان مواد اولیه مصرفی را از سفارش دهندگان تحویل گرفته و در ازای بافت دستمزد دریافت می کنند. در طرح گبه از نقوش هندسی، بویژه نقوش حوضی شکل که به نقش حوض معروف است، بسیار استفاده می شود . نقش حوض در گبه معمولاً از یک تا سه لوزی بزرگ در وسط و متن گبه تشکیل می شود. این نقش معمولاً در گبه های خود رنگ بکار می رود. نقش دیگری که در بیشتر گبه ها بکار می رود نقش چنگ است که هم در گبه های خود رنگ و هم در گبه های رنگی دیده می شود. این نقش به صورت یک رو در گبه های خودرنگ و هم در گبه به کار می رود. چنگ یک رو نشان دهنده چنگی است که بازوهای آن به سمت خارج می باشد ولی بازو ها و زواید چنگ دورو هم به سمت داخل و هم به سمت خارج بافته می شود. گاهی چنگ در تمام سطح گبه، پشت سرهم و چسبیده به یکدیگر تکرار می شود و گاهی نیز به صورت گلهای جدا از هم در گبه به کار می رود. گبه دارای نقش های مختلفی است.

    نقش شیر: از دیگر نقوش گبه است که هم در گبه های رنگی و هم در گبه های خودرنگ کاربرد دارد. نقش شیرها گاهی به صورت تک و کوچک در بین گلهای متنوع کوچک و گل خرده ها بافته می شود. گاهی اوقات شیرها پشت سرهم به صورت کوچک تکرار می گردد. پاره ای اوقات نیز شیرها بزرگ هستند و بصورت یک شیر تنها یا دو شیر نشسته روبروی هم یا ایستاده که شمشیری در دست دارند. به نشانه قدرت و جنگجویی دیده می شوند فضای اطراف شیرها نیز با گلهای کوچک پر می شود.

    نقش قاب قرآنی: این نقش که همان نقش بوته است ، بدلیل تزئینات بوته ها در اطراف قرآن ها به نام قاب قرآنی معروف است و در گبه های رنگی یا خود رنگ بکار می رود. گاهی اوقات تمام سطح گبه را می پوشاند. این نقش از روزگاران قدیم بر روی انواع دستبافت ها مانند قلمکار، قالی و ترمه بکار رفته و رایج ترین نوع آن به « بته جقه ای» مشهور شده است.

    نقش گل و بلبل: در این نقش که از رایج ترین نقوش گبه های عشایر کهگیلویه و بویر احمد است، دو بلبل روبروی یکدیگر بر روی یک شاخه گل که گل های آن همان نیم گل های هشت پر است ، نشسته اند.


    نقش گل خرده:
    از نقوشی است که در گبه های خود رنگ استان کهگیلویه و بویر احمد رایج است. گل خرده ها از نقوش متنوعی مانند چنگ و ستاره تشکیل می شوند و متن گبه با این نقوش کوچک و با نظمی خاص پر می شود. از دیگر نقوش این استان که در گبه های رنگی و خود رنگ عشایر بکار می رود ، نقش ستاره است که در کنار یکدیگر بافته شده و حد فاصل آنها شکلی شبیه لوزی ایجاد می شود.

    نقش کاجی: نقش کاج که مانند سرو مظهر سرسبزی و جوانی و زندگی است در گبه های عشایر استان کهگیلویه و بویر احمد به صورت درخت های کاج جدا از یکدیگر تمام متن گبه را می پوشاند. نقش کاجی در بعضی از گبه های خودرنگ مناطق تولید گبه (از جمله سربیشه) دیده می شود.

    نقش گل کلمید: این نقش شبیه کلم باز شده است . این نگاره شباهت زیادی به گل شاه عباسی بدون ساقه و برگ دارد.

    نقش سماوری:
    این نقش در تمام متن گبه تکرار می شود . در کنار ورودی سماورها نقش سروی که سر آن کمی خم شده است ، دیده می شود. نقش سماوری روی گبه ها با نقش سماوری قالی ها متفاوت است.حاشیه گبه های کهگیلویه و بویر احمد مانند حاشیه قالی ساده ولی هندسی تر است. از معروف ترین و زیباترین حاشیه ها می توان از حاشیه شیری، حاشیه خشت، حاشیه گل، حاشیه چنگ و حاشیه کژدمی نام برد.

    گلیم بافی در این استان بیشتر توسط زنان و دختران عشایر و روستایی و در بیشتر مناطق استان بافته می شود. سابقه گلیم بافی در این استان بسیار طولانی و شباهت زیادی به گلیم بافی در استان فارس دارد. از مراکز مهم گلیم بافی می توان موردراز علیا، موردراز سفلی، گنجه کان، یوسف آباد، سپیدار و تنگ سرخ در نزدیک یاسوج و منطقه سادات محمودی در ۱۰۵ کیلومتری یاسوج را نام برد. منطقه مهم دیگر تولید گلیم منطقه “بهمنی” سردسیر از توابع دهدشت واقع در ۲۵۰ کیلومتری یاسوج را نام برد. منطقه مهم دیگر تولید گلیم منطقه دوگنبدان نیز در نقاطی مانند سربیشه، بید زرد، دره پلنگی بافت گلیم رواج دارد. در بی بی حکیمه در ۸۵ کیلومتری دو گنبدان که منطقه ای عشایری است، بافت گلیم از رونق ویژه ای برخوردار است. نقوش بکار رفته در گلیم های عشایری استان کهگیلویه و بویر احمد بسیار متنوع است که از میان آنها می توان به نقش شانه یا شونه اشاره کرد. این نقش در اکثر نقاط استان در بافت گلیم بکار می رود ولی در هر منطقه با منطقه دیگر متفاوت است.

    نقش لوزی: نقشایه دیگری است که در گلیم های عشایر استان دیده می شود. تنوع رنگ آمیزی و تنوع نقش لوزی در مناطق تولید گلیم، بویژه در مناطق سادات محمودی بسیار چشم گیر است.

    نقش آغاجری: یکی دیگر از نقوش رایج در گلیم این استان است که همیشه در ترکیب بندی افقی به کار می رود احتمال دارد بدلیل مجاورت عشایر این استان با عشایر قشقایی این نقش از گلیم های آنها اقتباس شده باشد.

    نقش چهارپر: از نقوش بسیار جالب گلیم های این منطقه است که معمولاً بصورت تک گل های مجزا از یکدیگر در ترکیب بندی های افقی و لوزی دیده می شود.

    نقش خراسانی: این نقش که معمولاً در ترکیب بندی افقی گلیم های عشایری به کار می رود به دو شکل متفاوت مشاهده شده است.

    نقش چنگ: نقش زیبایی است که زینت بخش بسیاری از گلیم های منطقه است و اغلب درترکیب بندی لوزی مشاهده می شود. دیگر نقوش بکار رفته در گلیم های این خطه عبارتند از: نقش پرنده ، نقش دانه بیگی، نقش گل تهرانی و نقش فی البداهه. حاشیه گلیم های استان کهگیلویه و بویر احمد بسیار ساده است و تنوع کمتری در آن دیده می شود . معروف ترین حاشیه ها عبارتند از: حاشیه خراسانی، حاشیه هفت و هشت، حاشیه کتابی و حاشیه بندروی.

    از بافته هایی است که در بیشتر نقاط روستایی و عشایری استان کهگیلویه و بویر احمد رواج دارد . این محصول سبک و ارزان و وسیله مناسبی برای عشایر کوچنده جهت زیر انداز، رو انداز، رختخواب پیچ محسوب می شود. در قدیم از این بافته برای پوشش روی کرسی ها استفاده می کردند . نقوش جاجیم های کهگیلویه و بویر احمد متنوع و زیبا هستند و از آن میان می توان به نقش ماریو، نقش خشت، نقش آغاجری، نقش لوزی و نقش ماشورکش اشاره کرد. در سالهای اخیر تولید جام جیم بسیار کاهش یافته است. عشایر منطقه جاجیم مورد نیاز خود را از شهرهای شیراز ، بهبهان خریداری می کنند. البته در بعضی از سیاه چادرها و منازل نمونه های قدیمی آن هنوز وجود دارد و در بعضی مناطق کم و بیش تولید جاجیم انجام می شود . از جمله در منطقه « کاکون » که جاجیم های زیبایی دارد.

    بافت جاجیم با دستگاه چهار وردی است که از دو تیر چوبی به طول حدود ۱۱۰ سانتیمتر ( که به موازات یکدیگر و به فاصله حدود ۷ متر بوسیله چهار میخ چوبی بر روی زمینی محکم شده اند) انجام می شود. این وسیله، امکان تولید دو قطعه جاجیم با عرض حدود ۷۵ و طول نزدیک به ۳ متر را میسر می سازد انجام می شود. قطعات بافته شده از طرف طول به یکدیگر دوخته شده و جاجیمی به طول ۵ متر و عرض ۲ متر بدست می آید.

    نمدمالی

    این هنر اکنون در شهر یاسوج رواج دارد . مواد اولیه مورد مصرف نمدمالان پشم گوسفند است. تولید‌کنندگان این پشم را مستقیماً از ایلات و عشایر تأمین می کنند. فرآورده‌هایی که تولید می‌شوند شامل نمد زیرانداز و پالتوی بعدی است که بیش تر تولیدات شامل نمد زیرانداز است.

    توبره: توبره یا به گویش محلی عشایر کهگیلویه و بویر احمد توربه کیف مستطیل شکل زیبایی است که ابعاد آن ۶۰ × ۵۰ سانتیمتر است و دختران ایل به عنوان جهیزیه آن را به خانه شوهر می برند. این دستباف، مصرف شخصی و خانگی دارد و زنان عشایر از آن برای حمل علفهای چیده شده از کوه و دشت برای گوسفندان استفاده می کنند. این بافته کیف مانند بوسیله دسته هایی که در طرفین آن قرار دارد به روی دوش حمل می شود. از این جهت حمل آن بسیار آسان و دستها هنگام حرکت آزاد می باشند. در قسمت بالا و سمت رویی توبره، شکافهایی وجود دارد و در پشت توبره و در همان ارتفاع نوارهای بافته شده باریکی از جنس پشم و منطبق با شکاف های قسمت رویی دیده می شود. حلقه های بکار رفته در داخل شکاف ها بطرف جلو کشیده شده و زنجیروار در یکدیگر فرو رفته و حلقه آخر بوسیله تکه طناب کوتاهی که به انتهای توبره وصل است، گره می خورد . توبره دستبافتی است متناسب با شرایط زندگی عشایر نواحی منطقه که در زندگی روزمره آنها کاربرد فراوانی دارد. نقوش رایج در توبره بیشتر به دو شکل گل توبره ای و گل آدمی می باشد.

    آئینه دان یا چنته: این دستباف در هر خانه و سیاه چادری به چشم می خورد. کیفی دسته بلند است که جهت وسایل شخصی زنان و نگهداری قرآن و آینه کاربرد دارد. بافت چنته و مواد بکار رفته در بافت آن گاهی شبیه به گلیم و گاهی شبیه قالی و یا هر دو می باشد. به این معنی که یک چنته ممکن است هر دو روی آن گلیم بافت و یا قالی بافت یا یک روی آن گلیم بافت و روی دیگر به شیوه قالی بافته شده باشد. نقوش معمول در چنته همان نقوش فرش ها و گلیم ها، ولی در ابعاد کوچکتر می باشد.

    نمکدان: این محصول کاملاً عشایری است که در گذشته برای نگهداری نمک و حمل آن استفاده می شده است و در حال حاضر چندان کاربردی در زندگی آنان ندارد. البته هنوز هم نمونه هایی از آن در میان عشایر کوچرو دیده می شود. وسایل بافت نمکدان همان وسایل بافت گلیم و قالی است و مواد اولیه آن مخلوط مو و پشم است. نقوش نمکدان ها معمولاً از چند ردیف لوزی های کوچک و رنگارنگ که به صورت متناوب با نوارهای رنگی قرار گرفته اند، تشکیل می شود.
     
    آخرین ویرایش توسط یکی از مدیران: ‏4/5/18
    حدیث.م از این پست تشکر کرده است.
  3. ~●Monster●~

    ~●Monster●~ کاربر حرفه ای عضو انجمن

    3,479
    25,448
    امتیاز:
    856
    تاریخ عضویت:
    ‏9/11/17
    جنسیت:
    زن
    محل سکونت:
    ●آرامگاه تاریکی●
    خورجین: خورجین بافته ای عشایری است که جهت حمل آذوقه بر پشت چهارپایان مورد استفاده قرار می گیرد. شکل کلی خورجین شبیه به دو کیسه متصل بهم است و بافت آن مانند گلیم دارای پود پشمی و تار پنبه ای است. در میان خورجین های قدیمی، خورجین هایی با بافت مشابه قالی نیز دیده می شود که بنظر می رسد بیشتر جنبه تزئینی داشته باشند، چرا که بعلت سنگینی وزن قالی بعید می نماید که بتوان در حمل و نقل مورد استفاده واقع شود.

    سفره: از بافت های عشایری است که ابعاد تقریبی آن ۱۷۰ × ۱۵۰ سانتیمتر می باشد. زنان عشایر از سفره به هنگام پخت نان استفاده می کنند و چانه های خمیر نان را روی آن می چینند. تار سفره مخلوطی از مو و پشم و پود آن از پشم سفید بوده و جهت ایجاد نقوش از پشم رنگی استفاده می شود. البته در سالهای اخیر برای بافت سفره از نخ پنبه ای به عنوان تار و زمینه و از کاموای رنگی به منظور پود استفاده می شود. زمینه سفره سفید رنگ با نقوش ساده و مجزا از یکدیگر بوده و نقوش به وسیله حاشیه های زیبایی از یکدیگر مجزا می شوند. در واقع پشتی قالی یا گلیم مربع شکلی است که توسط سراجان شهرهای شیراز و کازرون تبدیل به پشتی می شود. جنس پشتی همان جنس قالی یا گلیم است. گاهی اوقات هر دو روی پشتی از جنس قالی یا گلیم و پاره ای اوقات قسمت رویه پشتی قالی بافت و قسمت پشت آن گلیم بافت می باشد. ابعاد تقریبی آن ۷۰ × ۷۵ یا ۷۰ × ۷۰ سانتی متر است و نقوش رایج این محصول همان نقوشی است که در فرش ها و گلیم ها بکار می روند با این تفاوت که ابعاد پشتی کوچکتر از قالی گلیم است.

    حور ( خور) یا جوال: عشایر کهگیلویه و بویر احمد از حور یا به گویش محلی خور جهت حمل و نقل مواد مورد نیاز خود مانند کاه، بذر، آذوقه استفاده می کنند حور بافتی شبیه به گلیم دارد و با همان ابزار کار گلیم بافی بافته می شود. حور بافته ای مربعی شکل با اندازه ۵/۱ ×۵/۱ می باشد که از دو بخش مساوی تشکیل شده است. بخش رویی خور نقوش متنوعی دارد و قسمت پشت حور دارای نقوش کمتر و راه راه است. پس از بافت مربع به منظور تهیه حور یا جوال، مربع بافته شده از وسط تا شده و اطراف آن دوخته می شود تا به شکل کیسه درآید. در سمت رویه و پشت آن دو دسته از جنس مو و پشم مخلوط تعبیه می شود تا جهت حمل و نقل و جابجایی حور مورد استفاده واقع شود. نقش ” بگم ” رایج ترین نقشی است که در حورهای بافته شده عشایر کهگیلویه و بویر احمد بکار می رود.

    جانماز (سجاده): عشایر کهگیلویه و بویراحمد جهت نمازگزاردن محصولی تولید می کنند که در واقع گلیم کوچکی است که تار آن از موی بز و پشم و پود آن از پشم است. آنها معتقد هستند که عبادت کردن برسجاده بافته شده از کرک شتر سنت پیامبر اسلام(ص) بوده است و ثواب فراوان دارد. از اینرو معمولاً حاشیه جانماز ها را با پشم گوسفند و زمینه مرکزی آن را با کرک شتر می بافند. جانماز بافته ای ساده و بدون نقش است که با حاشیه ای در اطراف محدود می شود.

    سیاه چادر: سیاه چادر نوعی مسکن متحرک و سنتی است که مختص عشایر کوچ رو می باشد. عشایر کهگیلویه و بویر احمد به این مسکن “بهون” می گویند. سیاه چادر از موی بز و بوسیله زنان بافته می شود و به دو نوع تابستانی و زمستانی تقسیم می گردد . عشایر به علت زندگی متحرک ناگزیر از زندگی در سیاه چادر هستند. چرا که دارای ویژگیهایی است که با شیوه زندگی آنها کاملاً هماهنگ و متناسب است:
    _ وزن و اندازه مناسبی جهت حمل و نقل توسط چهار پایان و راههای صعب العبور دارد.
    _ جمع آوری و بر پا ساختن آن به سهولت انجام می گیرد.
    _ در مقابل تغییرات آب و هوایی ( باد، باران و آفتاب ) مقاوم است.
    _ تهیه و تولید آن توسط افراد خانوار امکان پذیر است.
    سنت بافت چادر از موی بز سابقه ای دیرینه دارد این سنت تا به امروز بی هیچ تغییری ادامه یافته است . بافت سیاه چادر توسط عشایر استان کهگیلویه و بویر احمد در بیشتر نقاط این استان رایج است . این محصول صرفاً به منظور رفع نیازمندیهای محلی انجام می گیرد . سیاه چادرهای عشایر استان کهگیلویه و بویر احمد به دو صورت “بهون” (چادر زمستانی) و “گرمه” (چادر تابستانی) است.

    شله یا آلاتی: این محصول بیشتر از پارچه های فرسوده بویژه از لباس سنتی زنان ( که دامنی بسیار گشاد و بلند داشته و در دوخت آن ۱۲ تا ۱۵ متر پارچه مصرف می شود ) استفاده می شود. پس از شستن پارچه های فرسوده، آنها را به پهنای یک انگشت رشته، رشته کرده و بوسیله پرده می تابانند و از رشته های تابیده شده محصولات راه راه و زیبایی می بافند که به مصرف زیرانداز می رسد.

    جل: عشایر جهت پوشاندن چهارپایان خصوصاً اسب و الاغ از این بافته استفاده می کنند. بافت جل شبیه به گلیم و بسیار ساده است. جهت بافت این محصول ساده و بدون نقش در گذشته از پشم استفاده می شد، ولی در حال حاضر بیشتر نخ پنبه ای به مصرف می رسد. بندرت دیده شده است که روی جل ها سوزندوزی هندسی انجام شود. این نوع جل از یک طرف دارای نقش و یک رویه است.

    طناب: از آنجائیکه طناب در زندگی عشایر کهگیلویه و بویر احمد نقش مهمی دارد و استفاده از آن برای انجام کارهای مختلف روزانه ضروری است، زنان عشایر کهکیلویه و بویر احمد با استفاده از مو یا پشم تابیده شده طنابهایی می بافند که مصارف گوناگون دارد : در برپایی سیاه چادر، مهار گوسفندان، محکم کردن ابزار کشاورزی. نوعی از طناب که برای مهار چهارپایان استفاده می شود گیس بافت است که در انتهای آن یک حلقه جادکمه ای مانند متصل است ودر صورت لزوم پای چهارپایان را درون حلقه جای داده با یک میخ چوبی به زمین محکم می کنند. نوع دیگر طناب که جهت مهار گوسفندان بکار می رود از یک رشته اصلی به طول تقریبی دو متر و یک حلقه متصل به انتهای آنان تشکیل شده است به این رشته اصلی که گیس بافت است حلقه هایی متصل است که در موقع لزوم حلقه ها از سر گوسفندان گذرانده می شود و حلقه انتهایی رشته اصلی که قابل تنگ و گشاد شدن است به میخ چوبی محکم می شود. این نوع طناب مخصوص مهار گوسفندان است و نقوش رایج این محصول همان نقوشی است که در فرش ها و گلیم ها بکار می روند با این تفاوت که ابعاد پشتی کوچکتر از قالی گلیم است.

    گچمه بافی: گچمه‏بافی که از صنایع دستی انحصاری کهگیلویه و بویراحمد است، هنری مرکب از گلیم و قالی است که در زمینه گلیم و با گلهای قالیچه‏ای بافته می‏شود. در بافت گچمه از پود استفاده نمی‏شود، بلکه از خامه‏ای که در بافت گلیم به کار می‏رود بهره می‏گیرند. بعد از چله‏کشی، در حاشیه و نقشه آن از بافت قالی استفاده می‏شود و به صورت برجسته بافته می‏شود. عشایر کهگیلویه و بویراحمد از گچمه برای زیرانداز و تزئین چادرها و خانه‏های خود استفاده می‏کنند. این صنعت دستی از نظر اقتصادی و اشتغالزایی برای بافندگان آن اهمیت ویژه‏ای دارد. بازار آن نیز پررونق است. بافت گچمه در روستاهای سپیدار، پازنان، لما و بوته علیا رونق فراوان دارد.

    عواملی نظیر تنوع اقلیمی، وجود منابع طبیعی متعدد ( مانند جنگلها، رودها، دشت، صحرا و … )، نوع فعالیت اقتصادی مبتنی بر کشاورزی و دامداری، وجود اقوام گوناگون بومی و مهاجر ( فارس، ترک، ترکمن، قزاق، بلوچ، سیستانی، خراسانی، شاهرودی، قزلباش، کرد ) و وجود هنرمندان و صنعتگران مستعد و با ذوق و سلیقه این استان سبب حفظ، احیاء و تولید انواع هنرهای سنتی در مناطق مختلف استان گلستان گردیده است. مهمترین آنها عبارتند از :

    قالیبافی :

    از قالی های معروف این استان قالی ترکمن می باشد. ترکمن ها در شکوفایی هنری این خطه با الهام از محیط زندگی خود، آفرینش های مادی فراوانی همچون قالی را به نسل امروزین انتقال داده اند. ترکمن ها به قالی، ‹‹ هالی ›› می گویند.
    ماده اصلی فرش ترکمن پشم است. زنان ترکمن پشم را معمولا با رنگ های گیاهی که ثابت و زیبا بوده اند رنگ می کردند. اما امروزه بسیاری از آنها از رنگ های شیمیایی استفاده می کنند. ترکمن ها در رنگ آمیزی پشم بیشتر از رنگ های قرمز، سبز و زرد استفاده می کنند. زمینه اصلی قالی رنگ قرمز است.قالی ترکمن دست بافتی است پرزدار که از طریق درگیری پرز و گره زدن بر تار و پود گذاری تهیه می شود. آنها از گره متقارن استفاده می کنند که زمینه ی آن، مرکب از تارهای عمودی و پودهای افقی است که بعد از هر رج بافت، زده می شود.

    نمازلیق/سجاده :

    قالیچه کوچکی است که برای بجای آوردن نماز های ۵ گانه در روز، بکار می رود. ابعاد آن معمولا ۱۲۰×۸۰ یا ۱۳۰ ×۹۰ سانتیمتر است. سجاده با نقوش انتزاعی مثل درخت توت، جای پای شتر ( ماری گل ) و کعبه ی مسلمین بافته می شود.

    قارچین/پشتی :

    ترکمن ها پشتی را ‹‹ قارچین ›› (qarchin ) می گویند و آن فرشینه ای است که به نقوش مختلف مثل ‹‹ گلین بارماق، آق سو، قولپاقلی ›› بافته می شود.

    پلاس بافی :

    قالی بدون پرز و از نوع فرشینه های گره دار است که ‹‹ مخمل ›› و ‹‹ ماهوتی ›› نیز نامیده می شود و در مناطق مختلف استان بویژه در حوزه شهرستان مینودشت، رامیان، کلاله و شهرها و روستاهای ترکمن نشین بافته می شود.

    [​IMG] [​IMG]

    گلیم بافی :

    نوعی فرش بدون پرز است که در ابعاد مختلف و مطابق سلیقه بافنده، بافته می شود و عمدتا برای پوشاندن اسب، زین اسب و خورجین به کار می رود . اندازه بزرگتر آن جهت پوشاندن کف اتاق یا « اوی» (oy) استفاده می شود. نقش گلیم معمولا با طرح های هندسی و خطوط مستقیم و شکسته، شکل می گیرد.

    نمد مالی :

    نمد عمدتا برای پوشش کف خانه بکار می رود . نمد در میان ترکمن ها انواع مختلفی بر اساس نوع کاربرد آن دارد .

    [​IMG] [​IMG]

    ابریشم بافی :
    از حدود یک قرن پیش هنر و صنعت ابریشم بافی در مناطق شرق استان گلستان و متناسب با ویژگی های اقلیمی بویژه در شهرستان های رامیان، مینودشت و کلاله به فعالیت خود ادامه می دهد. تهیه و تولید پارچه های ابریشمی مستلزم طی مراحل مختلف از جمله نوغانداری ـ نگهداری از تخم ابریشم جهت تولید پیله می باشد.

    جاجیم بافی :
    جاجیم دستبافی ضخیم و بدون پرز از جنس ابریشم، پنبه ای و دارای چله کشی بلند بوده و بصورت راه راه با
    خطوط افقی در رنگ های متنوع و زیبا جهت مصارفی چون زیر انداز، پادری، لیف و پشتی استفاده می شود . مواد اولیه جاجیم بافی از پشم و پنبه بوده و ابزار مورد نیاز برای آن چرخ ، شانه ، ماسوره ، ماکو و گورد می باشد .

    [​IMG] [​IMG]

    سوزن دوزی :
    سوزن دوزی در استان گلستان عمدتا در میان دو قوم ترکمن و بلوچ مشاهده می شود. سوزن دوزی در میان اکثریت خانوادهای ساکن در مناطق ترکمن نشین از سابقه ای نسبتا طولانی برخوردار است آنها سوزن دوزی را با استفاده از رنگ های متنوع و شاد بر روی یقه، سر استین و حاشیه های جلوی پیراهن و روی سـ*ـینه پیراهن های سنتی که به ‹‹ دون ›› ( don ) معروف است، انجام می دهند.

    [​IMG]

    انواع صنایع دستی که در استان گیلان تولید می شود عبارتند از: خراطی و نازک کاری چوب، منبت کاری، معرق کاری، حصیر بافی، بامبو بافی، مروار بافی، سفالگری و سرامیک سازی، نقاشی روی کدو، نمد مالی، شالبافی، ابریشم بافی، جاجیم بافی، گلیم بافی، چموش دوزی، قلابدوزی، چادر شب بافی، قالی بافی.

    [​IMG] [​IMG]

    منبت کاری هنری است مشتمل بر حکاکی و کنده کاری برروی چوب براساس نقشه ای دقیق.

    خراطی، آن دسته از کارهای چوبی است که معمولاً با قرار گرفتن چوب برروی دستگاههای خراطی که طی آن چوب حول مرکزیتی به دوران می آید انجام می شود.
    فرآورده های تولیدی این رشته شامل گلدان، قندان، شکلات خوری، آجیل خوری، زیر سیگاری، میان قلیان، عصا و … است.
     
    آخرین ویرایش توسط یکی از مدیران: ‏4/5/18
  4. ~●Monster●~

    ~●Monster●~ کاربر حرفه ای عضو انجمن

    3,479
    25,448
    امتیاز:
    856
    تاریخ عضویت:
    ‏9/11/17
    جنسیت:
    زن
    محل سکونت:
    ●آرامگاه تاریکی●
    از صنایع دستی موجود در استان مازندران می توان به قالی بافی، گلیم بافی، جاجیمچه بافی، بافت گلیچه، چوقا، شمد و ملحفه، سوزن دوزی، رنگرزی و چاپ سنتی سفالگری و سرامیک سازی، فراورده‌های پوست و چرم، هنرهای مرتبط با فلز، هنرهای مرتبط با چوب، حصیر بافی، طراحی سنتی و نگارگری، صحافی و جلد سازی سنتی، صنایع دستی دریایی عروسک سازی اشاره کرد. قالی بافی و گلیم بافی از رشته‌های اصلی و اساسی مازندران نیست ولی در استان بافته می‌شود. در شرایطی که فرش در بعضی مناطق حرف اول برای ابراز وجود دارد تنها شهرت خود را در مازندران به سایر رشته‌ها واگذار کرده‌است و نقشه‌هایی که درمازندران بافته می‌شود مربوط به سایر مناطق است.
    لاک تراشی
    لاک تراشی در مناطق روستایی و جنگلی مورد توجه پیشه وران هنرمندان بوده و انواع سازه‌های آن براساس نیاز زندگی روزمره گسترش یافته‌است. روستاییان ساکن مناطق جنگلی درگذشته بیشترین نیازهای خود را از چوب تهیه می‌کردند و در ساخت لوازم چوبی از مهارت خوبی برخوردار بودند. استادکاران بااستفاده از ریشه و تنه درختان بدون بهره گیری از ابزار کار امروزی ظروف چوبی مانند جوله، کلز، لاک دانه پاش، قند چوله، تنباکو چوله، قاشق، ملاقه، کترا، می‌ساختند. هنر لاک تراشی یک کار ابتکاری است و جنگل نشینان با شناختی که از انواع درختان جنگلی دارند برای ساخت مصنوعات چوبی از ریشه و چوب درختان ویژه‌ای با استفاده از ابزار کار بسیار ابتدایی استفاده می‌کنند. درختانی که از چوب آنها برای این کار بهره می‌گیرند افرا، راش، ملج، توسکا، ممرز، شمشاد، نم دار و انجیلی است. ظروفی که از ریشه درختان ساخته می‌شود سبک تر و در برابر سرما و گرما مقاوم تر است ترک بر نمی‌دارد و در اثر ضربه به سادگی نمی‌شکند لاک تراشان معتقدند ظروفی که از ریشه درختان تهیه می‌شود، اگر خوب نگه داری شود عمر مفید آنها دست کم بالای صد سال خواهد بود.
    حصیر بافی
    حصیر بافی در برخی از روستاهای استان مازندران به ویژه در غرب استان رایج است. در مازندران از نوعی حصیر به نام «کوب» برای زیر انداز استفاده می‌شود. برای بافت «کوب» از گیاهان خود رو چون «گاله» و «واش» که در باتلاق‌ها و اب بندان‌ها می‌روید بهره می‌جویند.
    گلیم بافی
    گلیم بافی نیز یکی از دیگر صنایع دستی و سنتی استان محسوب می‌شود. در حال حاضر در بیشتر روستاها و شهرهای استان به این هنر اشتغال دارند. نقوش گلیم اغلب به شکل هندسی است و بافنده با الهام گرفتن از اطراف طبیعت خود، نقش می‌زند. رنگ گلیم نیز بر گرفته از طبیعت پیرامون و غالب رنگ‌های تند و شاد مانند قرمز، نارنجی، کرم، سبز، سرمه‌ای است.

    جاجیم بافی
    در میان دست بافت‌های روستایی، جاجیم از اهمیت بیشتری برخوردار است و کاربردهایی نظیر زیرانداز، پشتی، سجاده رختخواب پیچ، مفرش، پتو، وریه کرسی و... داردو این هنر در بسیاری از مناطق روستایی از جمله «متکازین» از توابع بهشهر بخش دودانگه شهرستان ساری، آلاشت سواد کوه، کجور، نوشهر و کلاردشت چالوس اقبال و توجه‌است. در روستای کوهستانی و ییلاقی متکازین در بخش هزار جریب بهشهر، اصولاً بافت جاجیم توسط زنان صورت می‌گیرد و مردان جز در مرحله تهیه پشم، نقش چندانی ندارند.
    جوراب بافی
    جوراب بافی یکی از صنایع دستی رایج و بومی منطقه‌است که به ویژه در روستای «صالحان» از جمله صنایع دستی اساسی محسوب می‌شود. این صنعت بومی را می‌توان بر مبنای تولید و مصرف آن به جوراب چکمه‌ای یا گردن بلند و گردن کوتاه تقسیم کرد.
    موج بافی
    ماده اولیه موج بافی که به نام‌های «رختخواب پیچ» و «ایزار» نیز معروف است، پشم است. به همین دلیل ارزان و قابل شستشو دارای استحکام، نرم و سبک است. موج بافی به دلیل صفت‌هایی که بر شمردیم، به عنوان هنری فراگیری در گذشته مطرح بود و اکنون میز کم وبیش در این منطقه رواج دارد. امروزه این هنر بیشتر در روستاهای منطقه کجور به جا مانده‌است.
    پارچه بافی
    در گذشته بافت انواع پارچه هاپشمی، ابریشمی و نخی معمول بود. نوعی پارچه ابریشمی که الیجه نام داشت برای دوخت کت زنانه به کار می‌رفت. از پارچه‌های پشمی «چوغا» و «باشلق» برای پالتو استفاده می‌شود. و از شمد که نوعی پارچه خنک و لطیف است در تابستان به جای پتو استفاده می‌شود.
    چنته لفور
    چنته نوعی کیف دسته دار است که در روستای «لفور» از توابع سواد کوه تولید می‌شود برای بافت آن از دستگاه «کرک چال» استفاده می‌شود و مراحل تولید آن مانند جاجیم است با این تفاوت که پس از پایان کار، دوردوزی و گاه با مهره‌های تزیینی و خرمهره تزیین می‌شود.

    نمد مالی
    نمد مالی در بیشتر مناطق استان مازندران به خصوص درمنطقه کجور و روستاهای اطراف رامسر رواج دارد. ماده اصلی نمد پشم و گوسفند و به رنگ‌های طبیعی مانند سفید و سیاه و قهوه‌ای و برای نقش اندازی آن از پشم‌های رنگ شده شیمیایی بهره می‌جویند .
    سفال گری
    یکی از مراکز ساخت سفال و سفال گری، کلاگر، محله جویبار و اقای غلامعلی چینی ساز از استادان به نام این منطقه‌است. ابزار سفال گری شامل چرخ، کاردک برای بریدن و سوراخ کردن کار، غربال، سطل، تشت، کوره، ول کارد، نخ، قالب گل زدن است.
     
  5. ~●Monster●~

    ~●Monster●~ کاربر حرفه ای عضو انجمن

    3,479
    25,448
    امتیاز:
    856
    تاریخ عضویت:
    ‏9/11/17
    جنسیت:
    زن
    محل سکونت:
    ●آرامگاه تاریکی●
    صنایع دستی استان مازندران
    در شهریور ۰۱, ۱۳۹۵
    صنایع دستی استان مازندران مانند سایر مناطق کشور، پیشینه و سابقه ای طولانی دارد. گواه این ادعا اشیاء کشف شده از دو غار کمربند و هوتو در این منطقه است. این کشف باستانی بیانگر آن است که این آثار نزدیک به ۶ هزار سال پیش از میلاد حضرت مسیح، قدمت دارد. همچنین دست ساخته های سنگی به جای مانده از دوران های قدیم در این استان، شاهد دیگری بر این ادعا است. به طور کلی صنایع دستی شاخص در استان مازندران وابستگی بسیاری به شرایط اقلیمی منطقه دارد. به طور مثال وجود جنگل های فراوان در این ناحیه از کشور، سبب توسعه و رونق محصولات چوبی و صنایع وابسته به آن شده است. برای آشنایی بیشتر با صنایع دستی استان مازندران، به معرفی تعدادی از مهم ترین آن ها خواهیم پرداخت:

    قالی بافی
    این حرفه در استان مازندران قدمت و دیرینه ای طولانی دارد. یکی از انواع قالی های بافته شده در این منطقه، قالی کلاردشت است. این قالی در سطح استان و کشور چندان شناخته شده نیست. تنها عده ای از تجار و صادرکنندگان قالی به کشورهای اروپایی، با این نوع دستبافته آشنایی داشته و در امر صادرات از آن استفاده می کنند. قالی کلاردشت، بافتی درشت داشته و به قالی خرسک نیز مشهور است. این نوع قالی عمدتا در روستای مکارد بافته می شود. نقوش به کار رفته در بافت آن برگرفته از ذهن و نیز طبیعت زیبا و کوهستانی آن منطقه است. از جمله این طرح ها می توان به نقش جنگلی، گل سینی، رسولی، چخماقی، صندوقی، رودبارکی و … اشاره کرد. همچنین گل های بافته شده در زمینه این نوع قالی عبارتند از گل کلوچه، رسین گل، چنگ گربه، نقشه گوزن، شاخ نر، گل ترکمن، ماهی گل، گل شاه عباسی و … لازم به ذکر است در یک قالی قدیمی کلاردشت، نقش “مل چفته” که در حاشیه گلیم هرسین به کار رفته، به چشم می خورد.

    [​IMG]

    گلیم بافی
    در حال حاضر این رشته از صنایع دستی استان مازندران، در اکثر شهرها و روستا های این منطقه از رواج بسیار برخوردار است. طرح ها و نقوش به کار رفته در این گلیم ها، عمدتا شامل اشکال هندسی بوده و از رنگ های شاد و با شدت رنگی بالا مانند قرمز، سبز، سورمه ای، نارنجی و … در زمینه این دستبافته استفاده می شود.

    جاجیم بافی
    جاجیم بافی از صنایع دستی اصیل در استان مازندران بوده و در میان انواع بافته های داری این منطقه، در جایگاه ممتازی قرار دارد. در این استان پس از بافت حاشیه، طرح هایی که در اصطلاح به آن ها «گل» گفته می شود، در زمینه این دستبافته نقش می گیرد. این نقوش معمولا به نام های طرح خشتی، چهار گل، پنجه ای، آفتاب تیره، گل آفتاب گردان و … مشهور است. از انواع کاربردهای آن می توان به عنوان پتو، پشتی، رختخواب پیچ، رویه کرسی، مفرش، سجاده و … اشاره کرد. این حرفه در مناطقی از استان نظیر نوشهر، کجور، آلاشت، متکازین، کلاردشت و … از رونق خوبی برخوردار است.

    [​IMG]

    منسوجات سنتی
    یکی از مشهور ترین صنایع دستی استان مازندران ، منسوجات سنتی بوده که از دیرباز رونق فراوان در این منطقه داشته است. در حال حاضر نیز نام نساجی مازندران در سطح کشور، معروفیت فراوان دارد. این تولیدات هم اکنون در اکثر مناطق روستایی این استان به شیوه سنتی انجام می شود. بافندگان معمولا به صورت دستی یا با استفاده از دستگاه های بافندگی بسیار ساده، به تولید این منسوجات می پردازند. از این پارچه های سنتی می توان به عنوان رومیزی، رو تختی و نیز در دوخت انواع لباس های محلی استفاده نمود.

    منبت کاری
    از دیرباز به دلیل شرایط مساعد محیطی و وجود جنگل های بسیار در این منطقه، دسترسی آسان و فراوانی به چوب وجود داشته است. به این دلیل تولید صنایع چوبی و هنرهای تزئینی آن مانند منبت کاری، کنده کاری و … در استان مازندران، مورد اقبال و توجه بسیار قرار داشته است. در این استان آثار منبت به جای مانده از قرن پنجم تا هشتم هجری بیانگر آن است که این حرفه با استفاده از روش قاب و گره انجام می شده است. در این دوره ها، در آثاری مانند صندوق مزارها، منبرهای چوبی، رحل قرآن، در و پنجره های چوبی و … نقوشی به شکل هندسی، نباتی، گل و بته و … به چشم می خورد. شواهد تاریخی بیانگر آن است این حرفه از اوایل قرن نهم به اوج شکوفایی و رونق خود رسید. در حال حاضر نمونه های به جای مانده از آن دوران، زینت بخش مرقد امامزادگان و بزرگان دینی است. همچنین پنجره های منقوش به آثار منبت کاری که به ارسی معروف است، نشان دهنده اوج هنر و زیبایی شناسی منبت کاران مازندرانی است. در این پنجره های قدیمی هنر گره سازی و نقوش هندسی سه گوشه، چهار گوشه، ستاره های چهار پر، هشت پر و … به خوبی مشهود است.

    لاک تراشی
    لاک تراشی یکی از کهن ترین صنایع دستی استان مازندران است. این هنر برای اولین بار توسط روستاییان ساکن جنگل ابداع شد. آنان به دلیل آشنایی با انواع درختان جنگلی، توانستند از ریشه و چوب درختان خاصی برای تولید وسایل و ابزار چوبی بهره گیرند. این روستاییان با استفاده از ابزار کار بسیار ساده و ابتدایی، انواع محصولات چوبی مانند دانه پاش، قاشق، ملاقه، تنباکو چوله، قند چوله و … را تولید می کنند. هنرمندان این رشته از صنایع دستی از چوب درختانی نظیر راش، توسکا، افرا، شمشاد، انجیری، ممرز و … برای ساخت ابزار و وسایل چوبی استفاده می کنند.

    [​IMG]

    حصیر بافی
    این حرفه در استان مازندران و به خصوص روستاهای واقع در غرب استان از رواج و رونق خوبی برخوردار است. در این منطقه نوعی زیرانداز حصیری به نام کوب تولید می شود. برای بافت این زیرانداز از گیاهانی چون کاله و واش که در آبگیرها و باتلاق ها به صورت خودرو می رویند، استفاده می شود. از این دو نوع گیاه برای بافت سبد و زنبیل نیز استفاده می شود. علاوه بر این گیاهان، در برخی مواقع چوب، نی و دو نوع علف به نام های وران و سازیر در بافت محصولات حصیری به کار گرفته می شود.

    موج بافی
    از دیگر صنایع دستی استان مازندران می توان به موج بافی اشاره کرد. ماده اولیه برای بافت موج که به رختخواب پیچ یا ایزار نیز معروف است، پشم بوده و به این دلیل نرم، سبک، قابل شستشو و ارزان می باشد. این حرفه در گذشته رایج بوده، اما در حال حاضر در روستاهای منطقه کجور، این هنر دستی هنوز زنده و پا برجا است. یکی دیگر از انواع دستبافته ها چادر شب بوده و مشهورترین نوع آن در منطقه، چادر شب دارایی است. هنرمندان بومی در این نوع چادر شب، رنگ های متنوع و طیف گسترده ای از رنگ قرمز، که جذابیت بیشتری نسبت به سایر رنگ ها دارد، را به کار می گیرند.

    جوراب بافی
    این رشته کهن صنایع دستی استان مازندران، از رواج خوبی در این منطقه برخوردار است. در روستاهای استان، برای بافت جوراب از پشم طبیعی گوسفندان با رنگ طبیعی استفاده می شود. در گذشته طرح یا نقش خاصی روی جوراب بافته نمی شد و بافتی کاملا ساده داشت. اما امروزه از رنگ ها و نقوش زیبایی در بافت جوراب استفاده می شود. این محصولات به صورت چکمه ای با ساق بلند و کوتاه تولید شده و در روستاهای اطراف ساری رونق بسیار دارد.

    [​IMG]

    نمد مالی
    برای تولید محصولات نمدی از پشم گوسفندان که معمولا به رنگ های طبیعی مانند سفید، سیاه و قهوه ای هستند، استفاده می شود. همچنین برای ایجاد نقوش متنوع و زیبا، پشم های رنگی شیمیایی نیز به کار گرفته می شود. این حرفه در اکثر مناطق استان و به خصوص روستاهای اطراف رامسر، کجور و هزار جریب از رواج بسیار برخوردار است.

    [​IMG]

    از دیگر صنایع دستی استان مازندران می توان به ساچیم بافی، سفالگری، سرامیک سازی، طراحی سنتی و نگارگری، صحافی، فرآورده های پوست و چرم، هنرهای مرتبط با فلز، صنایع دستی دریایی، عروسک سازی و … اشاره کرد.
     
  6. F.hnia

    F.hnia کاربر فعال عضو انجمن

    690
    5,623
    امتیاز:
    571
    تاریخ عضویت:
    ‏28/3/17
    جنسیت:
    زن
    شغل :
    دانشجوی داروسازی
    محل سکونت:
    Qom
    نقره کاری شیراز، از روزگاران گذشته در این دیار رواج داشته و ظروف و وسایل بسیار ارزشمندی به وسیله هنرمندان نقره‌کار این شهر ساخته می‌شوند. در واقع، قدمت این صنعت در ایران به 7000 هزار سال پیش بازگشته و هنوز هم در شهرهای هنرپروری مانند شیراز طرفدارانی دارد. راجع‌به نحوه ساخت این ظروف زیبا، باید بگوییم که ابتدا شخصی به نام دوات‌گر نقره را شکل داده و سپس، قلم‌زن نقش‌های زیبایی را بر روی این ظروف و وسایل می‌آفریند. در مرحله بعد، نقره را قیر می‌گیرند. اگر گلدان باشد داخل آن و در صورتی که بر روی ظرف یا سینی کار کنند پشتش را قیر می‌زنند. بعد، طرح مورد نظر را بر روی نقره نقاشی کرده و با قلم نیم‌بر روی خطوط نقاشی زده می‌روند. سپس، قیر را از نقره جدا کرده و روی کنده‌کاری‌ها زغال می‌ریزند. در انتها، به وسیله روغن جلا آن را به بهترین شکل برق می‌اندازند.
    طرح‌های نقره‌کاری شیراز را در هیچ گوشه‌ای از ایران و حتی در هیچ کتابی نمی‌توان یافت. نقوشی مانند گل نرگس، زنبق، پنج پر، عنبر بو و گل سرخ معمولاٌ زینت‌بخش ظروف و لوازم نقره‌کاری شده در این خطه هستند. طرح‌های افسانه‌ای و انسانی همچون نقش فروهر، اساطیر شاهنامه، پادشاهان و سربازان دوران هخامنشی و لیلی و مجنون نیز رواج بسیاری در میان نقره‌کاران دارند.
    گفتنی است که کارهای نقره‌کاری شده شیراز، به علت عیار بالای 90 قیمت بالاتری نسبت به مشابهشان در استان‌هایی همچون اصفهان دارند. از بهترین و معروف‌ترین فروشگاه‌های شهر شیراز برای خرید این آثار زیبا و چشم‌نواز، می‌توان به مغازه‌های موجود در سرای بشیر، بازار وکیل و آرامگاه حافظ شیراز اشاره کرد. البته نقره فروشی به نام زرین در خیابان ملاصدرای این شهر نیز از مطمئن‌ترین‌ها برای خرید ظروف و وسایل نقره در شیراز است.
    نکاتی جهت نگهداری ظروف نقره‌ای در منزل
    . هیچ‌گاه این ظرف‌ها را برای زمان زیادی در آب نگذارید.
    . هرگز مواد غذایی اسیدی همچون سرکه، گوجه‌فرنگی، آب‌میوه، نمک و انواع سس را به مدت طولانی در این ظرف‌ها نگهداری نکنید.
    . به هیچ عنوان این ظروف نقره‌ای را داخل نمد جیر، روزنامه یا پشم نپیچید. زیرا گوگرد موجود در این مواد ظرف‌ها را سیاه می‌کند.
    . به خاطر داشته باشید که حتماٌ این ظرف‌ها را بعد از شست‌و‌شو به وسیله پارچه‌ای نرم خشک کنید.
    . از قرار دادن ظروف نقره‌ای در برابر نور مستقیم خورشید جداٌ خودداری بفرمایید.

    [​IMG]

    [​IMG]

    [​IMG]

    [​IMG]

    [​IMG]
     
  7. F.hnia

    F.hnia کاربر فعال عضو انجمن

    690
    5,623
    امتیاز:
    571
    تاریخ عضویت:
    ‏28/3/17
    جنسیت:
    زن
    شغل :
    دانشجوی داروسازی
    محل سکونت:
    Qom
    کاشی هفت‌رنگ شیراز، از جمله صنایع‌دستی این شهر بوده که در ساخت مساجد، منازل و سایر بناها مورد استفاده قرار می‌گیرد. باید بدانید که حدود 80 درصد از کاشی‌های هفت‌رنگ بکار رفته در ساخت بقاع متبرکه و مساجد مناطق جنوب ایران به‌وسیله هنرمندان خوش‌ذوق و ماهر شیرازی تهیه شده است. کیفیت بالای این کاشی‌ها، آن‌ها را در ردیف اجناس مهم صادر شده به استان‌های کشور و همچنین کشورهای حوزه خلیج‌فارس قرار می‌دهد. از بهترین و در عین‌ حال زیباترین کاشی‌های هفت‌رنگ، می‌توان به کاشی‌های به کار گرفته شده در مسجد نصیرالملک شیراز اشاره کرد. در واقع، نظیر این کاشی‌ها را در هیچ بنایی نمی‌بینید.
    متأسفانه تاریخچه طراحی و استفاده از این نوع کاشی مشخص نیست. البته طبق شواهد بدست آمده، در احداث بنای عظیم و باشکوه تخت جمشید و آثار ساخته شده در دوران هخامنشیان از کاشی هفت‌رنگ استفاده شده است. در دوره صفویه، کاشی‌کاری اهمیت بسیار زیادی در میان مردم و هنرمندان داشت. استفاده آسان‌تر و صرف هزینه کمتر برای تولید این صنعت بی‌بدیل آن را تبدیل به بهترین جایگزین برای کاشی معرق کرد. باید بگوییم که طرح‌های اسلیمی و موضوعات مذهبی و ملی نقوش اصلی این کاشی‌ها را تشکیل می‌دهند.

    [​IMG]

    [​IMG]

    [​IMG]

    [​IMG]

    [​IMG]

    [​IMG]

    [​IMG]
     
  8. F.hnia

    F.hnia کاربر فعال عضو انجمن

    690
    5,623
    امتیاز:
    571
    تاریخ عضویت:
    ‏28/3/17
    جنسیت:
    زن
    شغل :
    دانشجوی داروسازی
    محل سکونت:
    Qom
    گلیم بافی شیراز، از روزگاران گذشته در این شهر متداول بوده و اکنون نیز خوشبختانه ادامه دارد. گلیم را می‌توان کف‌پوش یا زیراندازی تعریف کرد که از موی بز، پشم گوسفند، ابریشم و یا چهارپایان اهلی و خانگی بافته می‌شود. از میان گلیم‌های بافته شده و منحصربه فرد شهر شیراز، می‌توان به گلیم سوزنی یا گل‌ برجسته اشاره کرد. این نوع گلیم را بیشتر اهالی ایل قشقایی علی‌الخصوص طایفه‌ای به نام کشکولی می‌بافند. در شهر شیراز، عمدتأ زنان و دختران ایل قشقایی کار بافت گلیم‌ها را انجام می‌دهند. این گلیم‌ها، به علت سبک بودن وزنشان، جهت استفاده به عنوان کف‌پوش چادرها، رختخواب پیچ و تزیین دیواره چادرهای عشایر استفاده می‌‌شوند.
    جالب است بدانید که گلیم‌های بافته شده توسط ایل قشقایی عموماٌ رنگ‌هایی شاد و زیبا داشته و رنگ‌های زنده طبیعت را می‌توان به وضوح در آن‌ها دید. نقش‌های این نوع گلیم‌ها، اغلب هندسی می‌باشد. زنان هنرمند قشقایی، به جز این گلیم‌ها قشنگ‌ترین زین‌های اسب را برای اسب‌های شوهرانشان می‌بافند. باید بدانید که طرح‌های گلیم شیراز همه برخاسته از ذهن بوده و از هیچ نقشه‌ای برای بافت آن‌ها استفاده نمی‌شود. جهت رنگرزی نخ‌های پشمی مصرف شده در بافت گلیم‌ها، از رنگ شیمیایی یا گیاهی بهره گرفته می‌شود. لازم به ذکر است که فیروزآباد، ممسنی و داراب از مهم‌ترین مراکز بافت گلیم در شیراز به شمار می‌روند.

    [​IMG]

    [​IMG]

    [​IMG]
     
  9. F.hnia

    F.hnia کاربر فعال عضو انجمن

    690
    5,623
    امتیاز:
    571
    تاریخ عضویت:
    ‏28/3/17
    جنسیت:
    زن
    شغل :
    دانشجوی داروسازی
    محل سکونت:
    Qom
    نوع ديگر سوزندوزي در سيستان، سياه دوزي است كه در آن از نخ سياه ابريشم استفاده مي شود و روي لباس مورد استفاده قرار مي گيرد. خامه دوزي و سياه دوزي تنها جنبه خود مصرفي داشته و فقط بين اهالي سيستان خريد و فروش مي شود.

    بازدید کننده گرامی ، به جهت مشاهده لینک می بایست ، عضو نگاه دانلود باشید و یا به حساب کاربری خود وارد شوید



    بازدید کننده گرامی ، به جهت مشاهده لینک می بایست ، عضو نگاه دانلود باشید و یا به حساب کاربری خود وارد شوید

     
    سها.رز از این پست تشکر کرده است.
  10. !•ROZA¡•

    !•ROZA¡• سرپرست بخش گردشگری عضو کادر مدیریت سرپرست بخش

    جاجیم‌بافی:
    [​IMG]

    جاجیم‌بافی از دیرباز در بین خانواده‌های روستایی و عشایر استان کرمانشاه رواج داشته است. جاجیم به عنوان بالاپوش گرم مورد استفاده قرار می‌گیرد. حتی در برخی از خانواده‌های روستایی، جاجیم را به عنوان چشم روشنی و جهیزیه به نوعروسان هدیه می‌دهند و آن را به عنوان یادگاری ارزنده، سال‌ها در نزد خود نگه می‌دارند.مواد اولیه جاجیم، پشم است و بافت آن شبیه گلیم است، با این تفاوت که جاجیم در چهار تخته بافته می‌شود و سپس به هم متصل و دوخته می‌شود. در مناطق اورامان و ثلاث، زنان جاجیم‌هایی را با نقوش متنوع و جنس مرغوب می‌بافند که در نوع خود کم نظیر است.

    گلیم‌بافی:
    [​IMG]


    گلیم‌بافی از صنایع دستی خانگی است و در بیش‌تر نقاط استان کرمانشاه رواج دارد. از جمله معروف‌ترین مناطق گلیم‌بافی در این استان شهرستان هرسین است و گلیم‌های آن از شهرتی خاص برخوردار است. وجود مراتع مساعد جهت پرورش دام‌ که تأمین کننده الیاف لازم برای بافت گلیم است، خود دلیلی بر رواج گلیم‌بافی در این منطقه است.نقش‌های چشمه نظامی و نقوش ترکیبی درخت و لانه گنجشک و نیز نقش‌های مرغابی، مار، عروسک، قیچی، خطوط افقی و عمودی، نقش قرقره راه راه، پنجه گربه، قاچ خربزه، گل مشرفی، گل ترمه و سوزنی از جمله نقوشی هستند که در گلیم‌های این استان به ویژه در منطقه هرسین دیده می‌شوند. همچنین در بافت زمینه گلیم‌های هرسین، نشانه‌های بسیاری از آمیـ*ـزش تمدن و فرهنگ‌های مختلف به چشم می‌خورد.

    موج‌بافی:

    [​IMG]

    موج ـ یا در اصطلاح محلی رختخواب‌پیچ و مفرش ـ از پشم خالص بافته می‌شود و تولید آن بیش‌تر به منظور رفع نیازهای شخصی و یا سفارش دهندگان آشنا است. موج‌بافی یکی از هنرهای خانگی است و در منطقه اورامانات رواج دارد. موج‌های رنگین کمان در مناطق اورامانات و جوانرود از شهرتی خاص برخوردار است. در جوانرود این صنعت شکل کارگاهی دارد. در کارگاه‌های این منطقه، جولاها در پشت دستگاه‌ها به کار موج بافی مشغولند. امروزه نیز از موج به عنوان پتو یا روانداز و یا رویة کرسی، زیرانداز ، پرده و حتی به جای بقچه‌های بزرگ استفاده می‌کنند. مهم‌ترین طرح‌های موج عبارت است از کشکولی، چهارخانه، سیاه و سفید، تخت قرمز، برمالی و شطرنجی.

    گیوه‌کشی:
    [​IMG]

    [​IMG]

    گیوه را در اصطلاح محلی کلاش می‌گویند. در مناطق کوهستانی و گذرهای صعب‌العبور و سنگلاخی استان کرمانشاه، استفاده از گیوه به عنوان پاپوشی نرم، سبک، راحت و مقاوم رواج دارد. مراکز ساخت گیوه در این استان شهر‌های پاوه، هرسین و کرمانشاه است.گیوه از دو قسمت کفی و رویی تشکیل می‌شود. کفی معمولاً از لاستیک و چرم و رویی آن از نخ است. تا قبل از پیدایش صنعت لاستیک‌سازی، گیوه‌کش‌ها زیر کلاش‌ها را از پوست گاومیش تهیه می‌نمودند و رویة آن را از نخ یا ابریشم می‌بافتند و اکثر اعیان از آن استفاده می‌کردند. با پیدایش صنعت لاستیک برای کارگران و کشاورزان از لاستیک در زیر گیوه استفاده می شود.

    چیغ‌بافی:

    [​IMG]

    چیغ یا چیخ عبارت از حصیری به پهنای تقریبی یک‌صد و پنجاه سانتی‌متر است که روی آن نقش‌های متفاوتی به وسیله نخ‌های رنگارنگ پشمی ایجاد می‌شود. از چیغ برای حفاظت اطراف سیاه چادرها استفاده می‌شود و گاهی نیز آن را برای تقسیم فضای داخل چادرهای عشایری به کار می‌برند.

    قلم‌زنی:
    [​IMG]

    هنر قلم‌زنی در این استان روزگاری جلوه‌ای خاص داشت و قلم‌زنان بزرگی در این خطه مشغول فعالیت بودند. آخرین فرد از تبار قلم‌زنان حرفه‌ای شهر کرمانشاه استاد «علی اکبر عین‌القضایی» است که با تدریس قلم‌زنی به جوانان کرمانشاهی دست به احیاء این هنر زده است. قلم‌زنان هنرمند کرمانشاهی با الهام از آثار تاریخی دوره هخامنشی و ساسانی و طبیعت منطقه، در نهایت ظرافت و زیبایی، آثار هنری زیبایی را خلق کرده‌اند که خریدار جهانی هم دارد.

    ابزارهای فلزی:

    در حال حاضر در شهر کرند کارگاه‌هایی وجود دارد که کم و بیش به ساخت وسایل فلزی و ابزار کار فعالیت دارند. صنعت‌گران کرندی در تهیه ابزار و وسایل کار و شکار، چاقو، کارد، قندشکن، ابزار زین و یراق، قفل و کلید شهرت بسیار داشته و دارند.علاوه بر کرند در شهر کرمانشاه نیز چند کارگاه آهنگری وجود دارد که بیش‌تر آلات کشت و زرع را می‌سازند.

    قالی‌بافی:

    قالی‌بافی به صورت یک فعالیت جنبی با ارزش خود مصرفی و با نقوش بومی و محلی از سال‌ها پیش در میان روستاییان کرمانشاه رایج بوده است. نقش‌های محلی شناخته شده، نام روستاهای معینی را برخود دارد که از جمله می‌توان به نقش‌های حسین‌آباد، اکبرآبادی و کیونانی اشاره کرد. امروزه تقریباً در بیش‌تر روستاهای سنقر و در اغلب روستاهای صحنه، کنگاور، دینور و بیستون قالی‌بافی دایر است. در میان عشایر منطقه غربی کرمانشاه به ویژه ثلاث باباجانی اگرچه قالی‌بافی صنعت دستی اصلی نیست، ولی در کنار گلیم‌بافی و سایر دست‌بافت‌ها قالی هم بافته می‌شود. در فرهنگ قالی‌بافی کرمانشاه واژه گل به معنی نقش به کار بـرده می‌شود. چنانکه در گل اکبرآباد و گل ترنجی، منظور از گل نقشه گل قالی است. نقش‌های شناخته شده در قالی بافی این منطقه عبارتند از: دارگل، بازوبندی، سماوری، عبداللهی، اکبرآبادی، کیونانی و حسین‌آبادی. هر یک از این نقش‌ها، خود مجموعه‌ای از خرده نقش‌ها را در بر دارند.